Maandag 11 april - deel 2


Lhasa, verslag van 9 en 10 april 2005


Met China Southwest Airlines vliegen we van Kathmandu naar Lhasa

Tot nu toe alles volgens plan verlopen. Behalve dat we op onze vlucht van Kathmandu naar Lhasa op 9 april het langverwachte uitzicht op enkele van de hoogste bergen van de Himalaya gemist hebben door de wolken. Dat hadden Robert, Suzanne en Thom beter geregeld, die zagen Kangchenjunga en Jannu goed en Everest en Cho Oyu in een flits. We zijn nu allemaal met al onze bagage in Tibet beland en werken keihard aan onze acclimatisatie. Dankzij ingrijpen van Rene is voorkomen dat een deel van onze tassen, rugzakken,
tonnen, etc. doorgevlogen werd naar Bejing.


Nu maar hopen dat de bagage er is...

Bij het futuristische bouwwerk van het vliegveld stonden voor ons 4 indrukwekkende 4-wheeldrive auto’s voor ons klaar om ons naar de hoofdstad van Tibet, Lhasa, te rijden. Een rit van ruim 2 uur over prachtige geasfalteerde wegen. De eerste indruk was: groot land, hoge
arbeidersactiviteit, want overal werd gebouwd en geploegd. Veel water, Jaap zag een Tibetaanse zaagbek, ik meende smienten te zien, verder veel zwartkopmeeuwen.


4 grote jeeps voor het vervoer naar Lhasa

Lhasa, hoogte: 3.650 m., temperatuur overdag: zeker 20 graden, ’s nachts prettig koel. Conditie van de klimmers: zeer uiteenlopend. Paul heeft een beestje in zijn darmen toegelaten en is niet optimaal. Suzanne (al 6 dagen hier) is fors verkouden sinds 2 dagen en ondergetekende heeft de eerste nacht beleefd zoals het hoort na een grote sprong de hoogte in: hoofdpijn en de maag goed geleegd. Met 2x warm eten per dag in een lekker Tibetaans restaurant (alles in de prijs inbegrepen) komen we uiteindelijk weer allen in evenwicht. In dit hotel van de Tibetan Mountaineering Guide School zitten we 3 nachten; is nogal sfeerloos, doet denken aan het vroegere oostblok, dus
strak, spierwitte plavuizen en muren zonder ornamenten. Maar alles doet het (nou ja,af en toe valt de stroom uit) en de 2-persoonskamers zijn groot. Het ontbijt is apart te noemen: we zitten in een grote witte zaal, waarin op eenderde van die ruimte wat tafels en stoelen staan. Geserveerd worden warme ranja, waterige rijstepap, omelet met gebakken aardappels en een stukje cake of wit brood met jam. Gelukkig ook onbeperkt koffie en thee, want veel drinken blijft op deze hoogte het devies!


Prima kamers in een oostblok sfeer

Het verwen-gedeelte van onze reis wordt voortgezet in Lhasa. De Tibetan Mountaineering Association heeft een panklaar programma voor ons gereed. Na het ontbijt stappen we 10 april in de 4 luxe jeeps en worden voor het Potalapaleis uitgelaten. We beginnen in een stralende zon met de binnenplaats van het "Witte Paleis" waar vroeger de regering van Tibet zat en waar de Dalai Lama zijn verblijfvertrekken had. Met het lopen van de hoge, lange trappen naar boven (het gebouw is 300 meter hoog) voelden we de hoogte goed en hijgend stonden we vol verwondering naar de prachtige beschilderingen en tempels te kijken.

Het Potala paleis

De fundamenten van de Potala zijn in de 7e eeuw n.C. gelegd, maar de huidige gebouwen werden eerst vanaf 1645 door de 5e Dalai Lama gevestigd. Het "Rode Paleis" bevatte de religieuze heiligdommen. Met in totaal 1.000 kamers in het hele paleis begrijpt u dat we af en toe verdwaalden in alle gangen, tempels, zaaltjes, etc. Onze gids
Tashi werd totaal gestoord van ons, omdat we absoluut niet bij hem bleven. Hij was toch nauwelijks te verstaan, zo slecht was zijn Engels, en wij klimmers, eigenwijs als we zijn, laten ons de weg niet dicteren! Dat gold ook voor het maken van foto’s binnen.
Diep onder de indruk van deze eindeloze hoeveelheid beelden, tempels en ornamenten, liepen we de trappen aan de andere kant van de Potala weer naar beneden.


Tibetanen op de trappen van de Potala

’s Middag staan we voor de Jokhang-tempel, het centrum van alle spirituele boeddhistische energie in Tibet. Drommen pelgrims en burgers zijn op de been om met de klok mee rond de Jokhang te lopen (de ’Barkhorronde’). Daarbij ook pelgrims die zich steeds maar weer languit voorover laten vallen, prostreren genoemd. En zo maken ze niet alleen dat Barkhorrondje, nee uit de verste uithoeken van Tibet komen pelgrims die zich op deze manier voortbewegen, jaren zijn ze onderweg! Voor de tempel klink schurend geluid, alsof stenen
met ruw schuurpapier bewerkt worden.


De Jokhang Tempel

Sommige Nederlanders zeggen wel eens "Al dat reizen is maar gedoe, duur en
vervuilend. In de fotoboeken of op dvd kun je toch ook alle mooie plaatsen van de wereld bekijken". Voor een deel waar, en dat geldt inderdaad voor de prachtige, uitdrukkingsvolle gezichten van de Tibetanen en voor de gebouwen en tempels aan de buitenkant. Maar niet voor het gezang van monniken, van mensen aan het werk op straat, van arbeiders (en -sters), die in de maat dansend met stokken en voeten het cement op een vloer aanstampen. Niet voor de dampen van ghee (een soort boter), wierook, urine, vuil of benzine. Niet
voor de ongelooflijk fraaie muurschilderingen, ontelbare tanka’s en gigantische of juist miniscule afbeeldingen van boeddha’s, dalai lama’s en andere heiligen in de tempels en kloosters. Fotograferen is daar bijna altijd verboden. Of fotograferen durf je niet uit schaamte voor het
authentieke, het uitnodigende en altijd vriendelijke gedrag van de bevolking in de tempels.


Pelgrims voor de Jokhang Tempel

Zo was ik met Jan in de kleine, afgelegen Mera-tempel in het oude, Tibetaanse deel van Lhasa, waar wel honderd of meer oude vrouwen en een paar mannen met gebedsmolens op een kussentje of lap op de grond zaten. Murmelen (om mani padme hum en veel meer onbegrijpelijks), met de buurvrouw fluisteren, soezen, glimlachen. Sinds wanneer die zwaar gerimpelde, vaak invalide, veel reumatische AOW-ers daar zijn en hoelang ze daar nog blijven, het is me een raadsel. Deze hoogbejaarden zien er soms als bedelaars uit, anderen hebben mooie gymschoenen aan en zijn met prachtig koraal en turquois versierd. Als ik door die zittende mensenmassa schuifel op weg naar het altaar van de Sakyamuni boeddha en mensen steken een hand uit, gewoon voor contact, dan fotografeer ik niet. Ik sluit af en stuur 3 dappere mannen naar het dak van het hotel om het satellietmodem te bedienen en dit verhaal naar u te sturen.

Frederike Bloemers